"Dit was de week van…" Het klinkt als de titel van een televisieprogramma. Misschien bestaat het al, maar eerlijk gezegd weet ik dat niet. Door omstandigheden bracht ik deze week wat meer tijd door voor de televisie dan me lief was. Daar kwamen de sociale media nog eens bovenop. Aan het einde van de rit bleef één conclusie overeind: dit was de week waarin opnieuw pijnlijk duidelijk werd hoe groot de kloof is geworden tussen het voetbal en de mensen die het spel ooit groot maakten. Want waar supporters praten over passie, verenigingen en spelplezier, praten bestuurders over verdienmodellen en groeistrategieën. Dat zegt eigenlijk alles.




Laten we beginnen bij de hoogste baas van de voetbalpiramide. Gianni Infantino. Een man die werkelijk geen gelegenheid voorbij laat gaan om zichzelf belangrijker te maken dan het spel dat hij geacht wordt te beschermen. Deze week kwam hij opnieuw met een plan dat zelfs bij steeds meer voetbalbonden de wenkbrauwen deed fronsen. Dat zegt veel, want voetbalbestuurders, allemaal gek op pluche, staan niet bepaald bekend als mensen die snel in opstand komen. Toch begint zelfs daar het besef door te dringen dat de FIFA is veranderd in een bedrijf waar voetbal slechts het product is. Infantino lijkt volledig losgezongen van de werkelijkheid. Meer wedstrijden. Meer toernooien. Meer commerciële partners. Meer inkomsten. Het enige wat nooit méér wordt, is liefde voor het spel.

Ik noem hem zonder aarzeling een misdadiger van het voetbal. Niet omdat een rechter dat heeft vastgesteld, maar omdat hij stelselmatig meewerkt aan het uitkleden van een sport die ooit van supporters was. Alles moet wijken voor macht, prestige en geld. Hoe eerder hij vertrekt, hoe beter. Maar laten we niet doen alsof het kwaad uitsluitend in Zürich of in zijn woonplaats Dubai zit. In Zeist lopen ook genoeg ‘paradijsvogels’ rond die vooral druk zijn met zichzelf. De KNVB blijft hardnekkig verkondigen dat voetbal nog altijd volkssport nummer één is. Dat klinkt prachtig tijdens congressen en in beleidsstukken, maar stap eens uit die vergaderzaal en bezoek een willekeurige amateurclub. Dan zie je een heel ander beeld.

Teams verdwijnen,Vrijwilligers stoppen. Scheidsrechtersbestand loopt terug. En complete seniorenelftallen worden opgeheven omdat er simpelweg te weinig spelers over zijn. Ik hoorde deze week opnieuw zo'n verhaal. Weer een vereniging die noodgedwongen een seniorenteam moest terugtrekken. Het is al lang geen uitzondering meer. Het is een trend. En die trend wordt ieder seizoen zichtbaarder. Steeds meer mensen kiezen voor een individuele sport. Hardlopen wanneer het uitkomt. Wielrennen zonder gezeur. Fitness zonder verplichtingen. Padel wanneer je zin hebt. Waarom zou je nog twee avonden per week vrijhouden voor een teamsport waarin je ook nog scheidsrechter moet zijn of een bardienst moet draaien? Dat is de vraag die de KNVB zichzelf zou moeten stellen. In plaats daarvan verzint men nieuwe competities, nieuwe commissies en nieuwe beleidsnota's. Alsof een extra PowerPoint-presentatie ooit één speler heeft overtuigd om weer te gaan voetballen.

Het amateurvoetbal bloedt langzaam dood. Niet morgen. Niet volgend jaar. Maar centimeter voor centimeter. En in Zeist lijken sommige bestuurders dat pas te ontdekken wanneer de laatste kleedkamerdeur definitief op slot gaat.

Dan Ajax. Ook daar was deze week weer genoeg te beleven.

Jan van Halst schoof doodleuk aan als analist bij Ajax – Vojvodina. Mike Verweij zei daar in de Telegraaf terecht iets van. Ik kon hem alleen maar gelijk geven. Van Halst was namelijk onderdeel van een bestuurslaag die Sven Mislintat ongecontroleerd zijn gang liet gaan. Ajax gaf tientallen miljoenen uit aan spelers waarvan de helft inmiddels alweer via de achterdeur is verdwenen. De club zakte sportief, financieel én bestuurlijk volledig door het ijs. En wat gebeurt er vervolgens? Dan verschijnt deze mafklapper doodleuk op televisie om uit te leggen hoe het voetbal werkt. Je verzint het niet. In iedere andere sector zou iemand na zo'n bestuursperiode eerst eens een tijdje uit beeld verdwijnen. Niet in het voetbal. Daar word je analist. Misschien is dat wel de mooiste afvloeiingsregeling van Nederland. Ik vraag me werkelijk af of er binnen Ajax niemand rondloopt die zegt: "He mafklapper, misschien is het verstandig als je voorlopig even wegblijft." Blijkbaar niet.

En ook Ziggo Sport had zichzelf een dienst bewezen door iemand anders neer te zetten. De analytische lat ligt daar de laatste jaren toch al niet bijzonder hoog. Van Royen, Vahle, Hendriks… geen mensen waarvoor je eerder thuiskomt. Van Halst bij dit trio zetten voelt als een extra straf voor de kijker. Heel eerlijk soms denk ik dat hij geld meeneemt om op televisie te mogen verschijnen. Het zou in ieder geval een betere verklaring zijn dan dat iemand hem vanwege zijn analyses uitnodigt. Wat me deze week vooral opviel, is dat dezelfde namen steeds weer terugkomen.

Infantino.Trump. Gijs de Jong.Marianne van Leeuwen.Jan Dirk van der Zee. Jan van Halst. Stuk voor stuk mensen die uitstekend zijn in het verdedigen van hun eigen positie. Zelfreflectie? Verantwoordelijkheid nemen? Ruimte maken voor een ander?

Het zijn blijkbaar ouderwetse begrippen geworden. En ondertussen betaalt het voetbal de rekening. Niet de bestuurder, de directeur, de commissaris. Maar de vrijwilliger die voor de derde keer deze maand geen scheidsrechter kan vinden.

De trainer die zijn selectie ziet krimpen. De penningmeester die opnieuw moet uitleggen waarom de contributie stijgt. De supporter die zich afvraagt waar zijn sport gebleven is. Voetbal is ooit groot geworden door mensen die het spel belangrijker vonden dan zichzelf. Bestuurders waren dienend. Nu gedragen velen zich alsof het voetbal hún bezit is. Misschien is dat wel het grootste probleem van deze tijd.

Niet de VAR. Niet de overvolle speelkalender. Niet eens de miljoenen. Maar de bestuurlijke arrogantie die zich als een olievlek over het voetbal heeft verspreid. En zolang ze ook in Zeist blijven denken in termen van "ikke, ikke, ikke en de rest kan stikken", hoeft niemand verbaasd te zijn dat steeds meer mensen hun geluk buiten het voetbal zoeken. Misschien was dát uiteindelijk wel de echte week van..De week waarin opnieuw duidelijk werd dat het voetbal niet kapot wordt gemaakt op het veld. Maar achter de vergadertafel.