De KNVB blijft zwijgen terwijl de FIFA steeds verder afglijdt

Geschreven door Johan Staal op . Geplaatst in Columns

 

Sommige boeken in mijn kast en op de vliering vertellen hetzelfde verhaal. Niet over tactiek, niet over prachtige doelpunten en niet over de romantiek van het voetbal. Ze vertellen het verhaal van een voetbalwereld die jaar na jaar verder is afgedreven van de sport waar miljoenen mensen verliefd op werden. Voetbal zou moeten draaien om passie, saamhorigheid en eerlijkheid. Maar steeds vaker draait het om macht, geld en politieke spelletjes.

johan 1
Jarenlang dachten we dat het dieptepunt was bereikt onder de ‘boeven’ Sepp Blatter en Michel Platini. Hun namen werden wereldwijd synoniem voor de bestuurscultuur die de FIFA jarenlang in haar greep hield. Toen Gianni Infantino aantrad, presenteerde hij zichzelf als de man die schoon schip zou maken. Een nieuwe koers. Meer transparantie. Minder vriendjespolitiek. Wie vandaag de dag naar de FIFA kijkt, kan zich moeilijk aan de indruk onttrekken dat daarvan bitter weinig is terechtgekomen. Sterker nog: voor veel voetballiefhebbers is het vertrouwen alleen maar verder afgebrokkeld.

De FIFA is uitgegroeid tot een organisatie die nauwelijks nog rekenschap lijkt af te leggen aan de mensen voor wie voetbal ooit werd bedacht: de supporters, de vrijwilligers en de spelers op de amateurvelden. Steeds meer beslissingen lijken uitsluitend ingegeven door commerciële belangen en politieke relaties.

Dat beeld werd opnieuw versterkt toen de Amerikaanse president Donald Trump zich publiekelijk bemoeide met een disciplinaire kwestie rond het WK voor clubs. Alleen al de indruk dat een wereldleider via een telefoontje invloed zou kunnen uitoefenen op een beslissing binnen de FIFA is funest voor de geloofwaardigheid van een organisatie die onafhankelijk hoort te zijn. Juist daarom zou je verwachten dat nationale voetbalbonden opstaan.

Dat de KNVB, de Engelse FA, de DFB in Duitsland, de Spaanse bond, de Belgische bond en de Franse bond gezamenlijk zeggen: tot hier en niet verder.

Want zonder die bonden is de FIFA helemaal niets.. Zij leveren de spelers,de clubs, de supporters. Zij leveren uiteindelijk het geld waarmee de FIFA miljarden verdient.

Maar wat gebeurt er? Vrijwel niets. Er wordt wat gemompeld. Er worden diplomatieke verklaringen afgelegd. En daarna gaat iedereen weer over tot de orde van de dag. Het zwijgen van de nationale bonden is misschien wel het grootste probleem binnen het mondiale voetbal. Want wie blijft zwijgen, accepteert uiteindelijk de situatie. Dat geldt niet alleen internationaal.

Ook in Nederland zien we een bond, de KNVB, die steeds verder af komt te staan van haar eigen achterban. Een bond die voortdurend spreekt over verbinding, inclusiviteit en het belang van de amateurclubs. Heel eerlijk, ik heb helemaal niets met de ‘bende van Zeist’.

Maar hoeveel leden herkennen zich nog in dat verhaal? Steeds vaker hoor je dezelfde klacht. Ze luisteren niet naar de leden

De contributies en afdrachten voor cursussen e.d. lopen op en waarvoor ? Niemand die het weet!

Veel verenigingen vragen zich af wat ze daar nu werkelijk voor terugkrijgen. Dat gevoel leeft ook bij mij als Walking Footballer.

Een prachtige voetbalvorm die ouderen in beweging houdt, sociale contacten bevordert en laat zien dat voetbal werkelijk voor iedereen is. Juist daar zou de KNVB volop in moeten investeren.

Maar veel verenigingen ervaren vooral verplichtingen en kosten, terwijl de ondersteuning volgens de leden achterblijft. Toch hoor je daar zelden vanuit het bestuur openlijk kritiek over. Bestuurders halen, te gemakkelijk, hun schouders op en de verenigingen blijven betalen. Waarom?

Misschien omdat men bang is voor de gevolgen of dat men denkt dat protesteren toch geen zin heeft. Misschien omdat het al jaren zo gaat Maar een verandering begint nooit bij mensen die blijven zwijgen.

Verandering begint bij mensen die vragen durven stellen. Waarom accepteren we dat een organisatie steeds verder afdrijft van haar leden? Waarom accepteren we dat besluiten boven de hoofden van clubs worden genomen? Waarom accepteren we dat de KNVB richting de FIFA nauwelijks een kritisch geluid laat horen?

De kracht van voetbal zit niet in bestuurskamers. De kracht van voetbal zit op de velden waar duizenden vrijwilligers iedere week zorgen dat wedstrijden doorgaan. Daar waar kantinemedewerkers koffie schenken. Waar trainers in weer en wind op het veld staan. Waar scheidsrechters hun zaterdag opofferen. Waar ouders langs de lijn staan.

Daar leeft het voetbal. Niet in luxe hotels met callgirls in overvloed( staat in mijn boeken hoor) Niet in congreszalen. En zeker niet in bestuurskamers waar miljoenencontracten belangrijker lijken dan de mensen die het voetbal daadwerkelijk dragen. Onlangs viel in het Algemeen Dagblad de gedachte te lezen dat Nederland misschien eens serieus zou moeten nadenken over een alternatief voor de KNVB.

Op het eerste gezicht klinkt dat revolutionair. Misschien zelfs onmogelijk. Maar is het werkelijk zo'n vreemde gedachte? In andere sectoren ontstaan ook nieuwe organisaties wanneer bestaande instituten niet langer het vertrouwen genieten van hun achterban. Waarom zou dat in het voetbal onmogelijk zijn? Waarom zouden amateurverenigingen zich altijd moeten blijven neerleggen bij besluiten waar zij nauwelijks invloed op hebben? Misschien is het tijd om die discussie eindelijk eens serieus te voeren. Niet uit rancune. Niet om te provoceren. Maar omdat voetbal weer van de mensen zelf moet worden. Een nieuwe bond zou volledig onafhankelijk kunnen opereren. Een bond die transparantie centraal stelt. Die contributies verantwoordt. Die vrijwilligers ondersteunt. Die verenigingen daadwerkelijk inspraak geeft.

En die vooral geen onderdeel wil zijn van een internationaal systeem dat al jaren onder vuur ligt vanwege vragen over bestuur, macht en integriteit.

Is dat eenvoudig? Natuurlijk niet. Maar iedere verandering begint met de vraag of het huidige systeem nog wel voldoet. En juist die vraag wordt veel te weinig gesteld.

Voetbal verdient beter. De supporters verdienen beter. De vrijwilligers verdienen beter. En de honderdduizenden amateurvoetballers verdienen beter.

Misschien wordt het tijd dat niet alleen de FIFA een spiegel krijgt voorgehouden, maar ook de KNVB. Want zolang nationale bonden blijven zwijgen, verandert er niets. Maar zodra verenigingen hun stem laten horen, kan zelfs de machtigste voetbalorganisatie ter wereld niet langer doen alsof alles nog altijd vanzelfsprekend is.