Vorm, een ongrijpbaar iets.

Vorm in de sport is een ongrijpbaar fenomeen, iets wat je niet kunt vastpakken, niet kunt afdwingen en soms zelfs niet eens kunt verklaren. Het is er, of het is er niet. En dat geldt niet alleen voor topsporters, maar net zo goed binnen het Walking Football en zelfs bij iets ogenschijnlijk eenvoudigs als het joggen of zoals ik het noem ‘versneld voortbewegen’. Het is een verschijnsel waar ik inmiddels al ruim twee weken mee te maken heb, en eerlijk gezegd: ik begin het behoorlijk frustrerend te vinden.
.


Woensdag 15 april was zo’n dag die mij sterk deed denken aan een week eerder. Zo’n dag waarop tijdens de partijtjes bij het Walking Football simpelweg niets leek te lukken. Passes die normaal gesproken aankomen, kwamen nu niet aan. Aannames sprongen van de voet. Positioneel stond ik te vaak verkeerd, of ik was een fractie te laat. Het zijn kleine dingen, maar bij elkaar opgeteld maken ze het verschil tussen een lekkere training en een duidelijk mindere.

En dat is precies waar het mij begint te irriteren. Ik kan er slecht mee omgaan wanneer het niet loopt. Mijn plezier is namelijk onlosmakelijk verbonden met presteren. Dat betekent niet dat alles perfect moet gaan, maar wel dat ik het gevoel moet hebben dat ik iets heb bijgedragen, dat mijn niveau in de buurt komt van wat ik van mezelf mag verwachten. Of dat nu bij het ‘versneld voortbewegen’ is, in de E-gym of tijdens Walking Football: ik wil na afloop het idee hebben dat het de moeite waard was.

Er zijn genoeg mensen die dat onzin vinden. Die zeggen: “Als je maar lekker bezig bent geweest” of “Het gaat toch om het plezier?” En ergens begrijp ik dat ook wel. Sport hoeft niet altijd om prestaties te draaien. Maar voor mij werkt dat anders. Mijn plezier ís juist afhankelijk van mijn prestatie. Als ik voel dat ik onder mijn niveau speel, dan knaagt dat. Dan overheerst niet het plezier, maar de frustratie.

Dat maakt vorm ook zo’n lastig begrip. Want je kunt nog zo gemotiveerd zijn, nog zo je best doen, en toch kan het tegenvallen. Het zit in details: een beetje minder scherp, een beetje minder energie, misschien net niet de juiste focus. En voor je het weet zit je in een periode waarin het gewoon niet vanzelf gaat.

Het bijzondere is dat iedereen daar anders mee omgaat. In de kleedkamer hoor je de meest uiteenlopende reacties. De één zegt: “Ik heb heerlijk gevoetbald,” terwijl zijn team drie keer heeft verloren. De ander relativeert het volledig en kijkt vooral naar de gezelligheid. En dat is prima. Dat maakt een team ook divers en interessant. Maar ik herken mezelf daar niet in.

Als wij verliezen en ik heb het gevoel dat ik daar een aandeel in heb gehad doordat ik onder mijn niveau speelde, dan neem ik dat mee. Dan stap ik niet met een grote glimlach de kleedkamer uit. Dan rijd ik eerder een beetje chagrijnig naar huis. Niet omdat ik anderen iets kwalijk neem, maar omdat ik van mezelf baal. Omdat ik weet dat ik beter kan en dat er meer in had gezeten.

Misschien zit daar ook wel de kern. Verwachtingen. Niet zozeer die van anderen, maar vooral die van mezelf. Ik weet wat ik normaal gesproken kan brengen en wanneer dat er niet uitkomt, voelt dat als falen. Terwijl dat misschien helemaal niet terecht is. Want vorm is grillig. Het komt en het gaat. Zelfs de beste sporters hebben periodes waarin het minder loopt.

Toch blijft het lastig om dat te accepteren. Want hoe rationeel je het ook bekijkt, emotioneel voelt het anders. Je wilt gewoon dat het lukt. Dat die bal wél goed aankomt. Dat je wél op tijd bent. Dat je wél het verschil maakt voor je team.

Misschien is dat ook precies wat sport zo mooi en tegelijkertijd zo frustrerend maakt. Het is nooit vanzelfsprekend. Elke training, elke wedstrijd is weer een nieuwe kans, maar ook een nieuwe onzekerheid. Je weet nooit precies welke versie van jezelf je gaat tegenkomen.

En misschien ligt daar ook een uitdaging. Niet alleen leren omgaan met goede dagen, maar juist met die mindere. Leren accepteren dat vorm tijdelijk is. Dat een slechte periode niet betekent dat je het kwijt bent, maar simpelweg dat het even niet samenvalt. Voor nu blijft het echter zoeken. Zoeken naar dat gevoel, naar die scherpte, naar dat vertrouwen dat het vanzelf weer beter gaat. Want ergens weet ik dat het terugkomt. Vorm is ongrijpbaar, maar nooit voorgoed verdwenen…. Althans dat mag ik hopen!