Arbiter Jacob Cleveringa: ,,Altijd kritisch zijn.”

Geschreven door Johan Staal op . Geplaatst in Binnen de lijnen

In 1993 kwam er een einde aan de voetballoopbaan van de Jacob Cleveringa en ging hij verder als scheidsrechter in het amateurvoetbal. Vijfentwintig jaar later is de Bafloër niet nog steeds actief als scheidsrechter en is hij daarnaast scheidsrechterbegeleider en secretaris van de voetbalvereniging Rood Zwart Baflo.
jacob
 Bron: Ommelander Courant Foto Herman Spier Bedum

Voor de nu 63-jarige Jacob Cleveringa begon zijn voetballoopbaan op 11-jarige leeftijd bij Marcia want, zo weet de Bafloër zich nog goed te herinneren, eerder mocht er niet gevoetbald worden. ,,Die categorie werd toen de pupillen genoemd. Vervolgens ging je rond je veertiende naar de B-junioren en weer twee jaar later werd je A-junior. Op mijn achttiende schoof ik door naar de senioren en kwam ik als doelman in het tweede elftal van Marcia terecht. Dat was voor mij ook het hoogst haalbare. Bij Marcia speelde in die periode namelijk Geert-Peter Dijk. Geert-Peter was echt een van de beste keepers op de Noord-Groninger velden en had, gezien zijn kwaliteiten, veel hoger kunnen spelen. Maar hij was een echte Marciaan en is zijn club altijd trouw gebleven,” verteld Jacob Cleveringa die als doelman op 38e jarige leeftijd stopte. ,,In 1993 blesseerde ik mijn knie op een wel heel bijzondere wijze. Bij het aantrappen van mijn motor gleed ik namelijk van het pedaal waardoor ik een kwetsuur aan mijn kniebanden opliep. Dat zorgde dat mij werd geadviseerd om met een brace te gaan spelen. Mijn eerste wedstrijd die ik met een brace speelde was ook direct mijn laatste. Ik merkte namelijk dat ik bang was geworden. Na afloop van dat duel, Marcia 3- Usquert 2, heb ik toen per direct besloten om te stoppen als doelman.”

De op dat moment oud-voetballer wilde echter wel binnen de amateurvoetbalwereld actief blijven en nam contact op met Jan van Deen. ,, Dat was binnen de KNVB de official waar je moest zijn om je interesse kenbaar te maken wanneer je scheidsrechter wilde worden. Omdat ik bij Marcia al veelvuldig jeugdduels floot hoefde ik toen in Hoogezand alleen maar een applicatiecursus te doen. Nadat ik die naar tevredenheid van de officials had volbracht kreeg ik mijn eerste wedstrijd in de tweede klasse van de GVB toegewezen. Dat was een duel van GVAV3 maar tegen wie er toen gespeeld werd zou ik echt niet meer weten. Ik promoveerde al snel naar de eerste klasse en kreeg toen als eerste wedstrijd het duel Eenrum-Hoogkerk toegewezen. Dat weet ik nog heel goed want tijdens dat duel was er een iemand die wel heel erg kritisch op mijn fluiten was. Dat was mijn eigen vrouw Grieta en waarop we direct hebben besloten dat het eenmalig was dat ze mee ging naar een wedstrijd,” verteld de Bafloër met een knipoog naar zijn bij het interview aanwezige echtgenote.” Weer een seizoen later kreeg Jacob Cleveringa een stagebegeleider in de persoon van Willem Willemsen. ,,Die moest aankomende arbiters ondersteunen in hun poging om te promoveren tot KNVB-scheidsrechter. Ik moet zeggen dat ik het nodige van hem heb geleerd waardoor ik op een gegeven moment zelfs duels in de derde en soms tweede klasse kreeg toegewezen. Ik moet eerlijk zeggen dat ik meer duels in de derde dan in de tweede klasse floot. Dat was eerlijk gezegd ook wel mijn plafond. Ik vind namelijk dat je bij alles wat je doet je kritisch naar jezelf moet durven zijn. Dat zie je bijvoorbeeld ook binnen Rood Zwart Baflo. Vaak hoor ik ouders zeggen, mijn kind kan zich bij een wat grotere vereniging als voetballer beter ontwikkelen. Dan vraag ik mij vaak af of het kind in kwestie dat zelf ook wil om daar te gaan voetballen of dat het een keuze van de ouders is. Ik kan bijvoorbeeld als scheidsrechter wel roepen dat ik hoger moet fluiten maar dat is natuurlijk onzin. Ik fluit nu mijn duels in de vijfde klasse met, als men in nood zit, soms een uitschieter naar de vierde klasse. Ik zou ook nu nog kunnen promoveren maar dan moet ik minimaal drie themabijeenkomsten volgen, een spelregeltoets doen en twee duels fluiten voor een handhavingsrapport. Op 63-jarige leeftijd hoef ik echter niet meer zo nodig te promoveren. Want het leiden van voetbalduels is namelijk niet het enige waar ik veel van mijn vrije tijd aan besteed. Naast mijn passie voor het voetballen heb ik er nog een en dat is schaatsen. Ik ben 23 jaar bestuurslid van de Noorderrondritten geweest en heb die tocht zelf drie keer gereden. In 1985 reed ik de tocht over 75 kilometer wat er uiteindelijk 85 kilometer bleken te zijn en in de twee jaren daarna heb ik beide keren de grote tocht van 150 kilometer gereden.”

Dat de eigenaar van een schildersbedrijf nu niet meer actief is als bestuurslid van de Noorderritten betekent echter niet dat hij zich hoeft te vervelen. ,, Naast dat ik nu zestien jaar geleden met mijn eigen schildersbedrijf ben begonnen begeleid ik voor de KNVB scheidsrechters die via de cursus Basis Opleiding Scheidsrechter (BOS) graag willen  doorgroeien tot KNVB -scheidsrechter. Samen met nog een aantal collega-scheidsrechters begeleid ik deze vaak nog jonge scheidsrechters in bijvoorbeeld de wijze van hoe ze zich moeten presenteren. Met dat laatste bedoel ik onder andere het gedrag in een bestuurskamer. Als bestuurslid van Rood Zwart Baflo maak ik het soms wel eens mee dat een scheidsrechter zich wat te nadrukkelijk laat horen. Ik probeer daar de jonge scheidsrechters voor te waarschuwen om dat juist niet te doen. Als scheidsrechter moet je er altijd van bewust zijn dat je bij een vereniging te gast bent en je dan geen hoofdrol moet willen,” aldus een duidelijke Jacob Cleveringa. ,,Duidelijk zijn is een kenmerk die zeker bij mij past. Zo ben ik vijf jaar geleden ook in het bestuur van Rood Zwart Baflo gekomen. Ik ben iemand die zijn mening niet onder stoelen of banken steekt maar vervolgens ook zijn verantwoording neemt. Aan schreeuwers langs de lijn, en die verder niets doen voor een vereniging of organisatie, heb je namelijk niks. Vandaar dat ik mij in 2013 beschikbaar heb gesteld voor de functie van secretaris van Rood Zwart Baflo. Of daar een volgende periode op volgt is een keuze die ik voor mijzelf moet maken. Maar uiteindelijk zijn het de leden die beslissen over je wel of niet aanblijven als bestuurslid. Maar we weten dat vrijwilligers steeds lastiger te vinden zijn, en wat trouwens ook geldt voor scheidsrechters. Ondanks dat er gelukkig nog steeds zijn die er voor kiezen om scheidsrechter te worden kunnen dat er altijd meer zijn. Dus wat betreft kan ik gerust zeggen dat ik zelf kan bepalen wanneer het mooi is geweest en het tijd wordt voor een andere invulling van mijn vrije tijd. Maar als ik heel eerlijk ben denk ik dat ik nog wel een aantal jaartjes als scheidsrechter en bestuurslid actief ben.”